logo logo

Deprem Şiddet Cetveli

siddet derecelerinin aciklanmasinda kullanilan az, cok ve pek cok deyimleri ortalama bir deger olarak sirasiyla, %5, %50 ve %75 oranlarini belirlemektedir. Yapilardaki hasar ise bes gruba ayrilmistir :

Hafif Hasar : İnce siva catlaklarinin meydana gelmesi ve kucuk siva parcalarinin dokulmesiyle tanimlanir.

Orta Hasar : Duvarlarda kucuk catlaklarin meydana gelmesi, oldukca buyuk siva parcalarinin dokulmesi, kiremitlerin kaymasi, bacalarda catlaklarin olusmasi ve bazi baca parcalarinin asagiya dusmesiyle tanimlanir.

Agir Hasar : Duvarlarda buyuk catlaklarin meydana gelmesi ve bacalarin yikilmasiyla tanimlanir.

Yikinti : Duvarlarin yarilmasi, binalarin bazi kisimlarinin yikilmasi ve derzlerle ayrilmis kisimlarinin baglantisini kaybetmesiyle tanimlanir.

Fazla Yikinti : Yapilarin tum olarak yikilmasiyla tanimlanir.

MSK Siddet Cetveli

Duyulmayan: Titresimler insanlar tarafindan hissedilmeyip, yalniz sismograflarca kaydedilirler.

cok Hafif: Sarsintilar yapilarin en ust katlarinda bulunan az sayida kisi tarafindan hissedilir.

Hafif: Deprem, ev icerisinde az kisi, disarida ise sadece uygun sartlar altindaki kisiler tarafindan hissedilir. Sarsinti, yoldan gecen hafif bir kamyonetin meydana getirdigi sallanti gibidir. Dikkatli kisiler, ust katlarda daha belirli olan asilmis esyalardaki hafif sallantiyi izleyebilirler.

Orta siddetli: Deprem ev icerisinde cok, disarida ise az kisi tarafindan hissedilir. Sarsinti, yoldan gecen agir yuklu bir kamyonun olusturdugu sallanti gibidir. Kapi, pencere ve mutfak esyalari titrer, asili esyalar biraz sallanir. Agzi acik kaplarda olan sivilar biraz dokulur. Arac icerisindeki kisiler sallantiyi hissetmezler.

siddetli

Deprem, yapi icerisinde herkes, disarida ise cok kisi tarafindan hissedilir. Uyumakta olan cok kisi uyanir, az sayida disari kacan olur. Hayvanlar huysuzlanmaya baslar. Yapilar, bastan asagiya titrerler, asilmis esyalar ve duvarlara asilmis resimler onemli derecede sarsilir. Sarkacli saatler durur. Az miktarda sabit olmayan esyalar yerlerini degistirebilirler ya da devrilebilirler. Acik kapi ve pencereler siddetle itilip kapanirlar, iyi kilitlenmemis kapali kapilar acilabilir. İyice dolu, agzi acik kaplardaki sivilar dokulur. Sarsinti yapi icerisine agir bir esyanin dusmesi gibi hissedilir.

A tipi yapilarda hafif hasar olabilir

Bazen kaynak sularinin debisi degisebilir.

cok siddetli

Deprem ev icerisinde ve disarida hemen hemen herkes ratafindan hissedilir. Ev icerisindeki bircok kisi korkar ve disari kacarlar, bazi kisiler dengelerini kaybederler. Evcil hayvanlar agillarindan disari kacarlar. Bazi hallerde tabak, bardak gibi cam esyalar kirilabilir, kitaplar raflardan asagiya duserler. Agir mobilyalar yerlerini degistirirler.

A tipi cok ve B tipi az yapilarda hafif hasar ve A tipi az yapida orta hasar gorulur.

Bazi durumlarda nemli zeminlerde 1 cm.genisliginde catlaklar olabilir. Daglarda rastgele yer kaymalari, pinar sularinda ve yeralti su duzeylerinde degisiklikler gorulebilir.

Hasar Yapici

Herkes korkar ve disari kacar, pek cok kisi oturduklari yerden kalkmakta gucluk cekerler. Sarsinti, arac kullanan kisiler tarafindan onemli olarak hissedilir.

C tipi cok binada hafif hasar, B tipi cok binada orta hasar, A tipi cok binada agir hasar, A tipi az binada yikinti gorulur.

Sular calkalanir ve bulanir. Kaynak suyu debisi ve yeralti su duzeyi degisebilir. Bazi durumlarda kaynak sulari kesilir ya da kuru kaynaklar yeniden akmaya baslar. Bir kisim kum cakil birikintilerinde kaymalar olur. Yollarda heyelan ve catlama olabilir. Yeralti borulari ek yerlerinden hasara ugrayabilir. Tas duvarlarda catlak ve yariklar olusur.

Yikici

Korku ve panik meydana gelir. Arac kullanan kisiler rahatsiz olur. Agac dallari kirilip, duser. En agir mobilyalar bile hareket eder ya da yer degistirerek devrilir. Asili lambalar zarar gorur.

C tipi cok yapida orta hasar, C tipi az yapida agir hasar, B tipi cok yapida agir hasar, A tipi cok yapida yikinti gorulur. Borularin ek yerleri kirilir. Abide ve heykeller hareket eder ya da burkulur. Mezar taslari devrilir. Tas duvarlar yikilir.

Dik sevli yol kenarlarinda ve vadi iclerinde kucuk yer kaymalari olabilir. Zeminde farkli genisliklerde cm.olcusunde catlaklar olusabilir. Gol sulari bulanir, yeni kaynaklar meydana cikabilir. Kuru kaynak sularinin akintilari ve yeralti su duzeyleri degisir.

cok Yikici

Genel panik. Mobilyalarda onemli hasar olur. Hayvanlar rastgele ote beriye kacisir ve bagrisirlar.

C tipi cok yapida agir hasar, C tipi az yapida yikinti, B tipi cok yapida yikinti, B tipi az yapida fazla yikinti ve A tipi cok yapida fazla yikinti gorulur. Heykel ve sutunlar duser. Bentlerde onemli hasarlar olur. Toprak altindaki borular kirilir. Demiryolu raylari egrilip, bukulur yollar bozulur.

Duzluk yerlerde cokca su, kum ve camur tasmalari gorulur. Zeminde 10 cm. genisligine dek catlaklar olusur. Egimli yerlerde ve nehir teraslarinda bu catlaklar 10 cm.den daha buyuktur. Bunlarin disinda, cok sayida hafif catlaklar gorulur. Kaya dusmeleri, bircok yer kaymalari ve dag kaymalari, sularda buyuk dalgalanmalar meydana gelebilir. Kuru kayalar yeniden sulanir, sulu olanlar kurur.

Agir Yikici

C tipi cok yapida yikinti, C tipi az yapida yikinti, B tipi cok yapida fazla yikinti, A tipi pek cok yapida fazla yikinti gorulur. Baraj, bent ve koprulerde onemli hasarlar olur. Tren yolu raylari egrilir. Yeraltindaki borular kirilir ya da egrilir. Asfalt ve parke yollarda kasisler olusur.

Zeminde birkac desimetre olcusunde catlaklar olusabilir. Bazen 1 m genisliginde catlaklar da olabilir. Nehir teraslarinda ve dik meyilli yerlerde buyuk heyelanlar olur. Buyuk kaya dusmeleri meydana gelir. Yeralti su seviyesi degisir. Kanal, gol ve nehir sulari karalar uzerine tasar. Yeni goller olusabilir.

cok Agir Yikici

İyi yapilmis yapilarda, koprulerde, su bentleri, barajlar ve tren yolu raylarinda tehlikeli hasarlar olur. Yol ve caddeler kullanilmaz hale gelir. Yeraltindaki borular kirilir.

Yer, yatay ve dusey dogrultudaki hareketler nedeniyle genis yarik ve catlaklar tarafindan onemli bicimde bozulur. cok sayida yer kaymasi ve kaya dusmesi meydana gelir. Kum ve camur fiskirmalari gorulur.

Yok Edici

Pratik olarak topragin altinda ve ustundeki tum yapilar bastanbasa yikintiya ugrar.

Yer yuzeyi busbutun degisir. Genis olcude catlak ve yariklarda, yatay ve dusey hareketlerin yon miktarlari izlenebilir. Kaya dusmeleri ve nehir versanlarindaki gocmeler cok genis bir bolgeyi kaplarlar. Yeni goller ve caglayanlar olusur.

bottom